Hiểu đúng

Các nghiên cứu đo khuôn mặt, kể cả trên CT xương mặt của những người được chọn vì "trông cân đối và bình thường", đều thấy hai bên mặt lệch nhau vài milimét. Kiểu lệch nhỏ ngẫu nhiên này (fluctuating asymmetry) là bình thường. Người nổi tiếng có gương mặt đẹp cũng có.

Có ba lý do khiến bạn thấy mặt mình lệch hơn thực tế:

• Gương và camera trước đảo trái phải. Bạn quen nhìn mặt mình trong gương, nên khi xem ảnh chụp thật (không lật), mặt trông "lạ" và lệch. Người khác thì thấy ngược lại.
• Selfie góc rộng ở gần phóng to bên mặt gần máy hơn (Chương 7).
• Ánh sáng lệch một bên làm một bên má trông đầy, bên kia trông hõm.

Lệch nhẹ nhưng thấy rõ thường có nguyên nhân thói quen: nhai một bên, ngủ nghiêng một bên, chống cằm, rẽ ngôi tóc cố định, lông mày hoặc râu tỉa lệch. Những thứ này bạn tự chỉnh được.

Tự kiểm tra 5 phút

1. Chụp ảnh chuẩn. Nhờ người khác chụp bằng camera sau, zoom 2x, đứng cách 1,5 m, máy ngang mũi, ánh sáng chiếu thẳng vào mặt, mặt không biểu cảm, đầu không nghiêng.
2. Kẻ đường giữa. Trong app chỉnh ảnh, kẻ một đường thẳng từ giữa hai lông mày xuống qua đầu mũi. Xem đường giữa hai răng cửa trên và điểm giữa cằm lệch bao xa so với đường này.
3. Kiểm tra khớp cắn. Cắn răng tự nhiên rồi nhìn gương: đường giữa răng trên và răng dưới có thẳng hàng không? Có răng nào cắn chéo (răng dưới trùm ra ngoài răng trên) không?
4. Há miệng chậm. Hàm có đi thẳng xuống hay lệch sang một bên? Có đau hoặc kêu không?
5. So ảnh cũ. Lấy ảnh 2–3 năm trước ra so: độ lệch có tăng dần không?

Thường là bình thường	Nên đi khám
Một mắt, một lông mày cao hơn 1–2 mm	Cằm lệch rõ khỏi đường giữa, người khác cũng để ý thấy
Một bên má đầy hơn chút, thay đổi theo ánh sáng	Đường giữa răng trên và dưới lệch nhau rõ, cắn chéo, cắn hở
Mũi hơi lệch, không nghẹt mũi	Mũi lệch sau chấn thương, hoặc nghẹt một bên kéo dài
Lệch ổn định nhiều năm, không đau	Lệch tăng dần sau tuổi dậy thì, nhất là cằm dần lệch sang một bên
Một bên cơ hàm to hơn chút do nhai lệch	Sưng cứng một bên má hoặc góc hàm, có khối u, hoặc đau khớp hàm khi nhai